İsveç’te yürütülen geniş kapsamlı bir araştırma, kız çocuklarının otizm tanısını erkeklere kıyasla daha geç aldığını ortaya koydu. Çalışmaya göre; çocukluk döneminde erkekler kızlara oranla üç ila dört kat daha fazla otizm tanısı alıyor. Ancak 20 yaşına gelindiğinde kadın ve erkekler arasındaki tanı oranı neredeyse eşitleniyor.
Çocuklukta fark belirgin
Karolinska Enstitüsü tarafından yürütülen ve 1985–2020 yılları arasında doğan 2.7 milyon kişiyi kapsayan araştırmada, katılımcıların yüzde 2.8’ine iki ila 37 yaş arasında otizm tanısı konuldu. Verilere göre erkek çocuklar, 10 yaş altındaki dönemde kızlara kıyasla üç ila dört kat daha fazla tanı aldı. Tanı yaşı açısından da fark dikkat çekti. Erkeklerde ortanca tanı yaşı 13.1 iken kızlarda 15.9 olarak hesaplandı.
Ergenlikte fark kapanıyor
Araştırma, kız çocuklarının ergenlik döneminde hızla ‘tanı oranını yakaladığını’ gösteriyor. 20 yaşına gelindiğinde kadın ve erkekler arasındaki tanı oranı neredeyse eşit seviyeye ulaşıyor. Çalışmanın yazarları bu bulgunun, otizmin erkeklerde daha yaygın olduğu yönündeki geleneksel varsayımları sorguladığını belirtiyor.
Kız çocuklarının belirtileri ‘maskeleme’ eğilimi var
Araştırma, kız çocuklarının daha geç tanı almasının sistemik nedenlere işaret edebileceğini ortaya koyuyor. Uzmanlara göre tanı araçlarının erkeklere özgü davranış kalıplarını esas alması ve kız çocuklarının belirtileri ‘maskeleme’ eğilimi, teşhisin gecikmesine yol açabiliyor. Uzmanlar geç veya yanlış tanının, kız çocukları ve kadınlarda anksiyete, depresyon ve diğer ruh sağlığı sorunlarının artmasına neden olabileceğine dikkat çekiyor.
Değerlendirme yöntemleri güncellenmeli
Araştırmacılar ve alan uzmanları, cinsiyet temelli kalıpların tanı süreçlerinden çıkarılması gerektiğini vurguluyor. Tanı araçlarının ve klinik değerlendirme yöntemlerinin kız çocuklarının farklı belirtilerini de kapsayacak biçimde güncellenmesi gerektiği ifade ediliyor.
Kaynak: The Guardian
